Luyện nói: Phát biểu cảm nghĩ về tác phẩm văn học

Luyện nói: Phát biểu cảm nghĩ về tác phẩm văn học

Dạy

I – CHUẨN BỊ Ở NHÀ

• Đề bài: Phát biểu cảm nghĩ về một trong hai bài thơ của Chủ tịch Hồ Chí Minh: Cảnh khuya, rằm tháng giêng.

1. Tìm hiểu đề và tìm ý

Để tìm ý, bạn phải chọn cho mình một trong hai bài thơ: hoặc Cảnh khuya hoặc Rằm tháng giêng chuẩn bị. Việc lựa chọn bài thơ nào phụ thuộc vào sự rung động, hứng thú của các em đối với bài thơ đó.

Khi lập dàn ý, các em có thể dựa vào nội dung đọc – hiểu văn bản đã chuẩn bị từ các bài học trước. Với hai bài thơ này, để bộc lộ cảm xúc của mình, các em cần lưu ý một số điểm sau:

– Đây là hai bài thơ trữ tình của tác giả Hồ Chí Minh. Mặc dù Cảnh khuyaRằm tháng giêng Đều đề cập đến cảnh thiên nhiên nhưng cả hai đều không nhằm tả cảnh, tả để tả mà chủ yếu là tả để ngụ tình. Vì vậy, cảnh trong bài thơ là cảnh được thể hiện qua cảm xúc, qua con mắt chứa đựng tâm trạng của con người. Qua hai đoạn thơ ta thấy được vẻ đẹp tâm hồn, vẻ đẹp tư tưởng của tác giả: tình yêu thiên nhiên hòa quyện với lòng yêu nước; Tâm hồn nghệ sĩ gắn bó mật thiết với tâm hồn chiến sĩ. Chất nghệ sĩ, chất chiến sĩ tạo nên phong cách riêng trong thơ Hồ Chí Minh.

– Cả hai bài hát đều được sáng tác trong những năm đầu của cuộc kháng chiến chống thực dân Pháp và đều được viết ở chiến khu Việt Bắc. Cả hai bài thơ đều viết về vầng trăng đẹp và cùng thuộc một thể thơ: tứ tuyệt. Sự khác biệt giữa hai bài hát là ở chỗ: bài Cảnh khuya viết bằng tiếng Việt, trong khi bài viết Rằm tháng giêng được viết bằng tiếng Trung Quốc.

Tham Khảo Thêm:  Luyện từ và câu: Tính từ (tiếp theo)

Để hiểu hết vẻ đẹp của từng đoạn thơ và tìm ý phục vụ cho nội dung thể hiện cảm nghĩ của mình, các em cần tập trung vào một số nội dung sau:

• Bưu kiện: Cảnh khuya

– Cách miêu tả ngôn ngữ suối có nét độc đáo. Âm thanh của dòng sông được so sánh với tiếng hát của con người – làm cho thiên nhiên gần gũi hơn với cuộc sống của chúng ta.

– Hình ảnh chứa đựng trong câu thơ Trăng lồng xưa bóng lồng hoa là hình ảnh giàu sức gợi: dáng cây cổ thụ cao lớn; có tán lá xum xuê, rậm rạp; có ánh trăng lấp lánh; có thêu như gấm như hoa ánh trăng xuyên qua kẽ lá… Tất cả như hòa quyện vào nhau, như lồng vào nhau.

Hai câu cuối thể hiện tâm trạng của tác giả. Phẩm chất nghệ sĩ rung động mạnh mẽ trước vẻ đẹp thiên nhiên: cảnh khuya như tranh vẽ, người chưa ngủ gắn với phẩm chất kẻ sĩ lo việc nước, non sông, đất nước : Chưa ngủ vì lo đất nước.

• Bưu kiện Rằm tháng giêng (Mục tiêu ban đầu)

– Nửa đầu bài thơ dành để tả cảnh thiên nhiên. Đó là một khung cảnh bao la, bát ngát và thơ mộng. Cảnh đêm không thấy bóng tối mà chỉ thấy vầng trăng tròn vành vạnh, rực rỡ, tỏa ánh sáng khắp nơi. Không gian dường như cũng rộng hơn, bao la với ánh trăng như không có giới hạn: mặt nước, bóng trăng, bầu trời như liền lại, cảnh vật trở nên lung linh, huyền ảo.

Từ mùa xuân được lặp lại ba lần đã làm nổi bật sức sống mãnh liệt của đất trời trong mùa xuân tươi đẹp.

Bài thơ được viết vào lúc cuộc kháng chiến chống Pháp của dân tộc ta đang gặp muôn vàn khó khăn. Bác đã ngày đêm lo lắng cho dân, cho nước. Đặt bài thơ trong hoàn cảnh sáng tác như vậy, ta càng hiểu rõ hơn phong cách ung dung, điềm tĩnh và hoạt bát của Bác. Dù bận nhiều công việc nhưng Bác vẫn không quên thưởng thức vẻ đẹp của thiên nhiên và ánh trăng tuyệt vời mà thiên nhiên mang lại cho con người. Chỉ có người có tâm hồn nghệ sĩ, có tính cách chiến sĩ mới có thể làm nên những vần thơ như vậy.

Tham Khảo Thêm:  Soạn bài: Ôn tập phần văn học

2. Làm một bản phác thảo

Cách lập dàn ý tùy thuộc vào việc em chọn thể thơ nào để bộc lộ cảm xúc của mình. Tuy nhiên, nhìn chung, họ có thể làm nổi bật những điểm chính sau:

Một) Khai mạc

– Giới thiệu tên tác giả, tác phẩm mà em sẽ bộc lộ cảm xúc của mình.

– Những cảm nhận chung nhất về tác giả, tác phẩm đó.

b) Trân trọng,

– Cảm nghĩ về hình ảnh trong bài thơ.

– Cảm nhận về âm thanh, màu sắc trong bài thơ.

– Cảm nghĩ về con người trong bài thơ.

– Cảm nghĩ về thơ Bác, con người Bác.

c) Kết thúc

– Suy nghĩ, cảm xúc của em đối với bài thơ.

– Mở rộng: cảm nghĩ chung về thơ Bác Hồ.

II – THỰC HÀNH LỚP

Bạn có thể tham khảo đoạn trích dưới đây để chuẩn bị cho bài nói trên lớp của mình.

“…Không có gì kỳ diệu, hấp dẫn bằng thiên nhiên và không gì có thể thay thế được. Thiên nhiên làm say đắm lòng người, gọi con người hãy mở rộng tâm hồn và hòa nhập vào đó. Và đêm nay, khi ánh trăng khuya soi xuống rừng cây. cũng là lúc trăng khơi dậy nguồn cảm xúc dạt dào trong tâm hồn Bác:

Tiếng suối trong như tiếng hát xa,

Trăng lồng xưa, bóng lồng hoa.

Phong cảnh là một bức tranh đẹp. Lắng nghe tiếng suối róc rách, Bác như nghe thấy tiếng hát của ai. Tiếng hát khi trầm, khi cao, khi ngân xa để lại trong lòng người một dư âm ngây ngất, lắng đọng. Đúng là người nghe phải có tâm hồn tinh tế, luôn rung động với cảnh vật thì mới có sự liên tưởng độc đáo như vậy. Thông thường, chúng ta thường so sánh tiếng hát với tiếng chim hót, nhưng không ai so sánh tiếng suối với tiếng hát. Và có lẽ vì thế mà dù đã nghe tiếng suối trong bài Côn Sơn ca của Nguyễn Trãi, chúng ta vẫn thích nghe, say mê với tiếng suối trong thơ Bác.

Tham Khảo Thêm:  Tập đọc: Khúc hát ru những em bé lớn trên lưng mẹ

… Tôi đã gặp ánh trăng trong thơ Bác Hồ. Đôi khi đó là ánh trăng nhìn qua mắt tù nhân. Có khi là ánh trăng soi trên thuyền giữa mênh mông nước. Có khi là ánh trăng Bác thao thức đợi tin chiến thắng. Còn bây giờ, là ánh trăng soi giữa núi rừng,… Dưới con mắt của Bác, cảnh vật thật sống động, trong trẻo biết bao. Ánh sáng ấm áp của sự che chở, ôm ấp, đan xen của cảnh vật, của hoa lá, của vầng trăng tỏa ra, lấp lánh trong chiếc lồng. Chỉ với một từ đó, thực vật và cây cối đã đi vào thế giới con người. Bức tranh thật đẹp, đẹp vì được vẽ từ cái nền rung cảm tuôn trào như dòng suối mát của tâm hồn Bác, đẹp bởi đường nét, màu sắc sặc sỡ, đẹp bởi những hình ảnh gần gũi…

… Bài thơ Cảnh khuya khép lại mà như mở ra tiếng ngân nga, lan tỏa trong lòng người. Bài thơ chỉ có bốn câu, hai mươi tám chữ, nhưng đã nói được tiếng lòng của một con người, cho ta hiểu rõ hơn, sâu sắc hơn về một con người vĩ đại… Không hiểu sao khi đọc xong bài thơ bài thơ. , Tôi chợt ước sao Bác sống đến ngày hôm nay để được nhìn lại vầng trăng khuya trong niềm say mê, ngây ngất năm xưa”.

(Theo Minh Nhâm)

Mai Thư

Có thể bạn quan tâm

Related Posts

Trả bài tập làm văn số 3

Trả bài tập làm văn số 3 Dạy Em đọc kĩ các câu hỏi và yêu cầu trong SGK trang 149. Sau đó em đọc lại các…

Mẹ hiền dạy con – Văn mẫu vip

Mẹ hiền dạy con Dạy I – KIẾN THỨC CƠ BẢN CẦN CÓ Đầu tiên. Mạnh Tử (372 – 289 TCN) tên là Mạnh Kha; Sinh ra…

Tính từ và cụm tính từ

Tính từ và cụm tính từ Dạy I – KIẾN THỨC CƠ BẢN CẦN CÓ 1. Tính từ – Tính từ là những từ chỉ đặc điểm,…

Thầy thuốc giỏi cốt nhất ở tấm lòng

Bác sĩ tốt nhất là trong trái tim Dạy I – KIẾN THỨC CƠ BẢN CẦN CÓ Đầu tiên. Tóm tắt câu chuyện Ông Phạm Bân có…

Nhân vật giao tiếp – Văn mẫu vip

nhân vật giao tiếp Dạy bài tập 1 Một) Trong các hoạt động giao tiếp trên, chủ yếu có hai chủ thể giao tiếp. Một là Anh…

Khái quát văn học Việt Nam từ đầu Cách mạng tháng Tám 1945 đến thế kỉ XX

Khái quát văn học Việt Nam từ đầu Cách mạng tháng Tám 1945 đến thế kỷ XX Dạy I. KHÁI QUÁT VĂN HỌC VIỆT NAM TỪ GIẢI…

Trả lời

Email của bạn sẽ không được hiển thị công khai. Các trường bắt buộc được đánh dấu *